รายงานข่าวระบบไฟฟ้ากลุ่มประเทศทวีปออสเตรเลีย (Australia Grid Weekly) ประจำสัปดาห์ 30-May-2026 ถึง 05-Jun-2026
ประเด็นข่าวที่ 1 : IREN ประกาศแผนสร้างศูนย์ข้อมูล AI ขนาด 800 MW ในรัฐเซาท์ออสเตรเลีย ตอกย้ำความน่าดึงดูดของพลังงานสะอาด
รายละเอียด:
- บริษัท IREN Limited ได้ประกาศแผนการลงทุนสร้างศูนย์ข้อมูล (Data Centre Campus) ขนาดใหญ่ถึง 800 เมกะวัตต์ ที่เมือง Bundey รัฐเซาท์ออสเตรเลีย ซึ่งนับเป็นหนึ่งในโครงการศูนย์ข้อมูลที่ใหญ่ที่สุดในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก
- การตัดสินใจลงทุนครั้งนี้มีปัจจัยสนับสนุนหลักคือความพร้อมด้านพลังงานสะอาดของรัฐเซาท์ออสเตรเลีย ซึ่งตั้งเป้าหมายผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนสุทธิให้ได้ 100% ภายในปี พ.ศ. 2570 นอกจากนี้ พื้นที่ดังกล่าวยังมีการเชื่อมต่อสายเคเบิลใยแก้วนำแสงใต้น้ำไปยังศูนย์กลางความต้องการในเอเชียแปซิฟิก
- นาย Daniel Roberts ผู้ร่วมก่อตั้งและ Co-CEO ของ IREN และนาย Peter Malinauskas มุขมนตรีรัฐเซาท์ออสเตรเลีย ต่างเน้นย้ำว่าโครงการนี้จะสร้างงานที่มีทักษะจำนวนมาก และเสริมสร้างสถานะของรัฐในฐานะศูนย์กลางเทคโนโลยีและนวัตกรรม โดยโครงการได้ลงนามในข้อตกลงการเชื่อมต่อกับระบบส่งไฟฟ้า (Transmission Connection Agreement) แล้ว และคาดว่าจะเริ่มดำเนินการได้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2571
ผลกระทบ:
- การเข้ามาของโหลดไฟฟ้าขนาดใหญ่และมีความต้องการคงที่ตลอดเวลา (Baseload-like) เช่น ศูนย์ข้อมูล AI จะเป็นตัวเร่งสำคัญให้เกิดการลงทุนในโครงการพลังงานหมุนเวียนและระบบกักเก็บพลังงานเพิ่มเติม เพื่อรองรับความต้องการที่เพิ่มขึ้นอย่างมหาศาล ซึ่งจะส่งผลให้โครงสร้างระบบไฟฟ้าของรัฐเปลี่ยนแปลงไป โดยอาจลดปัญหาอุปทานพลังงานแสงอาทิตย์ล้นระบบในช่วงกลางวัน (Negative Demand) ได้
- กรณีศึกษานี้เป็นบทเรียนสำคัญระดับสากลที่ชี้ให้เห็นว่า การมีนโยบายพลังงานสะอาดที่ชัดเจนและการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานหมุนเวียนอย่างจริงจัง สามารถดึงดูดอุตสาหกรรมแห่งอนาคตที่ใช้พลังงานสูงได้สำเร็จ สร้างความได้เปรียบเชิงแข่งขันทางเศรษฐกิจ และเปลี่ยนผ่านจากเศรษฐกิจฐานฟอสซิลไปสู่เศรษฐกิจดิจิทัลและยั่งยืนได้อย่างเป็นรูปธรรม
ที่มา: RenewEconomy, 4 มิถุนายน 2569
ประเด็นข่าวที่ 2 : การปล่อยก๊าซเรือนกระจกของออสเตรเลียลดลงต่อเนื่อง สะท้อนความสำเร็จจากการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดและแบตเตอรี่
รายละเอียด:
- รายงานคลังก๊าซเรือนกระจกแห่งชาติล่าสุดของออสเตรเลียระบุว่า การปล่อยก๊าซเรือนกระจกโดยรวมลดลง 2.1% ในรอบปีสิ้นสุดเดือนธันวาคม พ.ศ. 2568 ซึ่งเป็นระดับต่ำสุดนับตั้งแต่ช่วงการระบาดของโควิด-19
- ปัจจัยหลักมาจากการลดลงของการปล่อยก๊าซในภาคการผลิตไฟฟ้าถึง 3.8% โดยมีสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนในตลาดไฟฟ้าแห่งชาติ (NEM) สูงถึง 51% เป็นครั้งแรกในช่วงไตรมาสสุดท้ายของปี 2568 การผลิตไฟฟ้าจากพลังงานลมเพิ่มขึ้นเป็นประวัติการณ์ถึง 22.6% และการใช้งานแบตเตอรี่ทั้งระดับครัวเรือนและระดับกริดเติบโตอย่างรวดเร็วถึง 200% ช่วยลดการใช้ก๊าซธรรมชาติในช่วงพีคตอนเย็นลง 30%
- ภาคการขนส่งมีการปล่อยก๊าซลดลงเช่นกัน โดยได้รับแรงหนุนจากยอดขายรถยนต์ไฟฟ้า (EV) ที่เพิ่มขึ้นเป็นสองเท่า และแตะระดับสูงสุดเป็นประวัติการณ์ที่ 20% ของยอดขายรถยนต์ใหม่ในเดือนพฤษภาคม 2569
ผลกระทบ:
- ข้อมูลนี้ชี้ให้เห็นถึงจุดเปลี่ยนที่สำคัญ (Tipping Point) ในการเปลี่ยนผ่านพลังงานของออสเตรเลีย โดยพลังงานสะอาดและระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ไม่เพียงแต่ช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก แต่ยังเริ่มส่งผลให้ค่าไฟฟ้าขายส่งลดลง ซึ่งสะท้อนถึงการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างในตลาดพลังงาน
- บทเรียนสำคัญสำหรับกิจการไฟฟ้าและผู้กำหนดนโยบายคือ การเติบโตอย่างก้าวกระโดดของทรัพยากรพลังงานฝั่งผู้ใช้ (DER) เช่น โซลาร์รูฟท็อปและแบตเตอรี่ในบ้าน กำลังกลายเป็นพลังขับเคลื่อนหลักของการปฏิวัติพลังงาน ซึ่งจำเป็นต้องมีการปรับปรุงกฎระเบียบ การออกแบบโครงข่าย และรูปแบบธุรกิจของ Utility เพื่อรองรับและใช้ประโยชน์จากทรัพยากรเหล่านี้อย่างเต็มศักยภาพ
ที่มา: ABC News, 4 มิถุนายน 2569
ประเด็นข่าวที่ 3 : รัฐวิกตอเรียอนุมัติโครงการแบตเตอรี่ขนาดใหญ่ Morwell BESS กำลังการผลิต 1 GW เสริมความมั่นคงในหุบเขา Latrobe
รายละเอียด:
- รัฐบาลรัฐวิกตอเรียได้อนุมัติการพัฒนาโครงการระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ (BESS) ขนาดใหญ่ Morwell BESS ซึ่งมีกำลังการผลิตติดตั้งสูงถึง 1,000 เมกะวัตต์ และความจุ 4,000 เมกะวัตต์-ชั่วโมง (4 ชั่วโมง) ในพื้นที่ Hazelwood North หุบเขา Latrobe
- โครงการนี้พัฒนาโดยบริษัท TagEnergy ซึ่งเป็นผู้พัฒนาฟาร์มกังหันลมที่ใหญ่ที่สุดของประเทศ (Golden Plains) โดยจะเชื่อมต่อกับสถานีไฟฟ้าแรงสูง Hazelwood Terminal Station ขนาด 500 kV ซึ่งเป็นศูนย์กลางของระบบไฟฟ้าในอดีต
- บริษัทคาดว่าจะสามารถตัดสินใจลงทุนขั้นสุดท้าย (Financial Close) ได้ภายในสิ้นปี พ.ศ. 2570 และจะเริ่มดำเนินการเชิงพาณิชย์ได้ในช่วงปลายปี พ.ศ. 2572
ผลกระทบ:
- การอนุมัติโครงการ BESS ขนาดมหึมาในพื้นที่ที่เคยเป็นหัวใจของการผลิตไฟฟ้าจากถ่านหิน (Latrobe Valley) เป็นสัญลักษณ์ที่ชัดเจนของการเปลี่ยนผ่านพลังงานของรัฐวิกตอเรีย โครงการนี้จะเข้ามาทำหน้าที่สร้างเสถียรภาพและความยืดหยุ่นให้กับระบบไฟฟ้า รองรับการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนที่เพิ่มขึ้น และรักษาบทบาทสำคัญของภูมิภาคนี้ในระบบพลังงานของรัฐต่อไป
- การลงทุนใน BESS ขนาดใหญ่ระดับกิกะวัตต์-ชั่วโมง (GWh) สะท้อนถึงความจำเป็นในการมีระบบกักเก็บพลังงานระยะกลาง (Medium-duration storage) เพื่อจัดการความผันผวนของพลังงานหมุนเวียนและให้บริการเสริมความมั่นคงแก่ระบบไฟฟ้า (Ancillary Services) ซึ่งเป็นแนวโน้มสำคัญของระบบไฟฟ้าทั่วโลก
ที่มา: RenewEconomy, 4 มิถุนายน 2569
ประเด็นข่าวที่ 4 : รัฐเวสเทิร์นออสเตรเลียทุ่มงบ 17.8 ล้านดอลลาร์ ส่งเสริมการรีไซเคิลแผงโซลาร์และแบตเตอรี่
รายละเอียด:
- รัฐบาลรัฐเวสเทิร์นออสเตรเลียประกาศจัดสรรงบประมาณ 17.8 ล้านดอลลาร์ออสเตรเลีย เพื่อสนับสนุนการจัดการขยะจากแผงโซลาร์เซลล์และแบตเตอรี่ที่หมดอายุการใช้งาน
- งบประมาณส่วนใหญ่จำนวน 13 ล้านดอลลาร์ จะใช้เพื่อจัดตั้งระบบการรวบรวม ขนส่ง และสร้างช่องทางการแปรรูปแผงโซลาร์เซลล์ที่หมดอายุ ทั้งจากภาคครัวเรือนและจากโซลาร์ฟาร์มขนาดใหญ่
- งบประมาณอีก 3 ล้านดอลลาร์จะใช้สำหรับโครงการรวบรวมแบตเตอรี่ที่ฝังอยู่ในอุปกรณ์ต่างๆ ผ่านหน่วยงานปกครองส่วนท้องถิ่น เพื่อลดปริมาณขยะฝังกลบและนำวัตถุมีค่ากลับมาใช้ใหม่
ผลกระทบ:
- นโยบายนี้เป็นการเคลื่อนไหวเชิงรุกเพื่อจัดการกับความท้าทายด้านความยั่งยืนและเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) ที่มาพร้อมกับการเติบโตอย่างรวดเร็วของพลังงานแสงอาทิตย์ การสร้างระบบนิเวศสำหรับการรีไซเคิลตั้งแต่ต้นทางจะช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสร้างอุตสาหกรรมใหม่ในท้องถิ่น
- ประเด็นการจัดการของเสียจากอุปกรณ์พลังงานสะอาดเป็นความท้าทายที่ทุกประเทศต้องเผชิญ การที่ภาครัฐเข้ามาสนับสนุนด้านการรวบรวมและโลจิสติกส์ ซึ่งเป็นหนึ่งในอุปสรรคสำคัญด้านต้นทุน ถือเป็นบทเรียนที่ดีในการสร้างแรงจูงใจให้ภาคเอกชนเข้ามาลงทุนในอุตสาหกรรมรีไซเคิลและสร้างห่วงโซ่อุปทานที่ยั่งยืน
ที่มา: RenewEconomy, 4 มิถุนายน 2569
ประเด็นข่าวที่ 5 : บริษัทไต้หวันร่วมทุนกับ Enervest พัฒนาพอร์ตโครงการโซลาร์และแบตเตอรี่ขนาดเล็กในออสเตรเลีย
รายละเอียด:
- บริษัท Enervest ผู้พัฒนาโครงการกักเก็บพลังงานของออสเตรเลีย ได้ลงนามในข้อตกลงร่วมกับ Billion Watts ซึ่งเป็นบริษัทในเครือของ Billion Electric Group จากไต้หวัน เพื่อพัฒนาพอร์ตโครงการพลังงานขนาดเล็ก (sub-5 MW)
- พอร์ตโครงการดังกล่าวมีขนาดรวม 50 เมกะวัตต์ / 200 เมกะวัตต์-ชั่วโมง ประกอบด้วยโครงการโซลาร์ผสมผสานกับแบตเตอรี่ (Hybrid) และโครงการแบตเตอรี่เดี่ยว (Standalone) จำนวน 10 แห่งในรัฐนิวเซาท์เวลส์และวิกตอเรีย โดยจะเชื่อมต่อเข้ากับระบบจำหน่ายไฟฟ้า (Distribution networks)
- Enervest จะรับผิดชอบการพัฒนาโครงการในพื้นที่ ในขณะที่ Billion Watts จะให้การสนับสนุนด้านเงินทุนและกลยุทธ์ คาดว่าทุกโครงการจะได้รับการอนุมัติและข้อเสนอเชื่อมต่อระบบไฟฟ้าภายในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2570
ผลกระทบ:
- ความร่วมมือนี้สะท้อนถึงแนวโน้มการลงทุนที่เพิ่มขึ้นในสินทรัพย์พลังงานแบบกระจายศูนย์ (Distributed Energy Assets) ซึ่งสามารถเชื่อมต่อกับระบบจำหน่ายได้รวดเร็วกว่าโครงการขนาดใหญ่ที่ต้องเชื่อมต่อกับระบบส่ง และยังช่วยเสริมสร้างเสถียรภาพและความยืดหยุ่นให้กับโครงข่ายไฟฟ้าในระดับท้องถิ่น
- การเข้ามาลงทุนของบริษัทต่างชาติในโครงการขนาดเล็กแสดงให้เห็นว่าตลาดพลังงานของออสเตรเลียมีความน่าดึงดูดใจจากกรอบการกำกับดูแลที่ชัดเจนและสัญญาณราคาที่โปร่งใส ซึ่งเป็นโมเดลที่น่าสนใจสำหรับประเทศอื่นๆ ที่ต้องการดึงดูดการลงทุนเพื่อพัฒนาระบบพลังงานแบบกระจายศูนย์
ที่มา: PV Magazine Australia, 4 มิถุนายน 2569
ประเด็นข่าวที่ 6 : นวัตกรรมหุ่นยนต์ควบคุมระยะไกลช่วยเร่งการก่อสร้างโซลาร์ฟาร์มในออสเตรเลีย
รายละเอียด:
- บริษัท Luminous Robotics กำลังนำเทคโนโลยีหุ่นยนต์อัตโนมัติที่สามารถสื่อสารระหว่างกันและควบคุมได้จากระยะไกล มาใช้ในการก่อสร้างโซลาร์ฟาร์มขนาดใหญ่ในออสเตรเลีย
- หุ่นยนต์ Lumi ของบริษัททำหน้าที่ยกและติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์บนโครงสร้างติดตามดวงอาทิตย์ (Trackers) โดยได้ผ่านการทดลองที่ได้รับทุนสนับสนุนจาก Australian Renewable Energy Agency (ARENA) ในโครงการโซลาร์ฟาร์มหลายแห่ง เช่น Culcairn (350 MW) และ Goorambat East (250 MW)
- ซอฟต์แวร์ใหม่นี้ช่วยให้หุ่นยนต์สามารถทำงานร่วมกันเพื่อสร้างแผนที่ดิจิทัลของพื้นที่ (Digital Twin) และติดตามความคืบหน้าการติดตั้งได้อย่างแม่นยำ ซึ่งในทางทฤษฎีสามารถควบคุมได้จากทุกที่ในโลก
ผลกระทบ:
- การใช้หุ่นยนต์และระบบอัตโนมัติในการก่อสร้างโซลาร์ฟาร์มเป็นแนวทางสำคัญในการลดต้นทุน ลดระยะเวลาการก่อสร้าง และแก้ปัญหาการขาดแคลนแรงงาน ซึ่งจะช่วยให้เป้าหมายการติดตั้งพลังงานหมุนเวียนขนาดใหญ่เป็นไปได้เร็วขึ้น สอดคล้องกับเป้าหมายของ ARENA ที่ต้องการลดต้นทุนการผลิตไฟฟ้าจากโซลาร์ขนาดใหญ่
- เทคโนโลยีนี้เป็นตัวอย่างของการนำระบบอัตโนมัติและปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาประยุกต์ใช้ในอุตสาหกรรมพลังงาน ซึ่งไม่เพียงแต่จะเพิ่มประสิทธิภาพในการก่อสร้าง แต่ยังสามารถนำไปสู่การปรับปรุงการดำเนินงานและบำรุงรักษา (O&M) ในระยะยาว ทำให้โครงการพลังงานหมุนเวียนมีความสามารถในการแข่งขันทางเศรษฐกิจสูงขึ้น
ที่มา: RenewEconomy, 4 มิถุนายน 2569
ประเด็นข่าวที่ 7 : การวางแผนพัฒนาพลังงานลมนอกชายฝั่งใน Gippsland เผชิญความท้าทายด้านการยอมรับของชุมชนและกรอบเวลาที่ยาวนาน
รายละเอียด:
- สภาท้องถิ่น Wellington Shire ในภูมิภาค Gippsland รัฐวิกตอเรีย ซึ่งเป็นพื้นที่เป้าหมายหลักสำหรับโครงการพลังงานลมนอกชายฝั่งแห่งแรกของออสเตรเลีย กำลังเผชิญกับความท้าทายในการบริหารจัดการความคาดหวังของชุมชน เนื่องจากกรอบเวลาโครงการที่ยาวนานและการเลื่อนประมูลโครงการออกไป
- นายกเทศมนตรี Cindy Madeley ระบุว่า แม้จะมีการวางแผนและปรึกษาหารือกับชุมชนมาเป็นเวลานาน แต่ความล่าช้าที่เกิดขึ้นทำให้ความเชื่อมั่นของคนในพื้นที่ลดลงและอาจส่งผลกระทบต่อการยอมรับของสังคม (Social License)
- สภาท้องถิ่นกำลังเรียกร้องให้มีกรอบนโยบายที่ชัดเจนในการจัดสรรผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจกลับคืนสู่ท้องถิ่น เช่น การให้บริษัทพลังงานลมจ่ายค่าตอบแทนเพื่อใช้โครงสร้างพื้นฐานในพื้นที่ (Payment in lieu of rates) เพื่อนำรายได้มาพัฒนาชุมชนและรองรับการเติบโตของอุตสาหกรรมใหม่
ผลกระทบ:
- ประเด็นนี้สะท้อนให้เห็นถึงความซับซ้อนในการพัฒนาโครงการพลังงานขนาดใหญ่ ที่นอกเหนือจากปัจจัยทางเทคนิคและเศรษฐศาสตร์แล้ว การบริหารจัดการการมีส่วนร่วมของชุมชนและการสร้างความไว้วางใจเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งต่อความสำเร็จของโครงการ
- บทเรียนสำหรับผู้พัฒนาโครงการและภาครัฐคือ ต้องมีการสื่อสารที่โปร่งใสเกี่ยวกับกรอบเวลาที่ไม่แน่นอนและบริหารความคาดหวังของชุมชนอย่างต่อเนื่อง ขณะเดียวกันต้องสร้างกลไกการแบ่งปันผลประโยชน์ที่ชัดเจนและเป็นธรรม เพื่อให้ชุมชนที่ได้รับผลกระทบรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของความสำเร็จและได้รับการชดเชยอย่างเหมาะสม
ที่มา: RenewEconomy, 4 มิถุนายน 2569
ข่าวที่น่าสนใจอื่นๆ
- โครงการไฟฟ้าพลังน้ำแบบสูบกลับ Snowy 2.0 กำลังเผชิญกับการคาดการณ์ว่าต้นทุนจะสูงกว่างบประมาณที่ตั้งไว้หลายพันล้านดอลลาร์ และล่าช้ากว่ากำหนดไปหลายปี แต่ยังคงถูกมองว่ามีความจำเป็นต่อความมั่นคงของระบบไฟฟ้าในระยะยาว
- รายงานจาก Clean Energy Investor Group (CEIG) ชี้ว่ากระบวนการอนุมัติโครงการโซลาร์ฟาร์มและแบตเตอรี่ในรัฐนิวเซาท์เวลส์มีความล่าช้าอย่างมาก โดยใช้เวลาเฉลี่ยถึง 1,138 วัน ซึ่งเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการลงทุน
- รัฐบาลรัฐควีนส์แลนด์ผ่านกฎหมายที่ให้อำนาจรัฐมนตรีในการเร่งรัดโครงการสำรวจและผลิตปิโตรเลียมที่สำคัญเชิงยุทธศาสตร์ ซึ่งสร้างความกังวลในหมู่นักอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม
- Alpine Energy เปิดตัวเครื่องชาร์จเร็ว DC แบบ Vehicle-to-Vehicle (V2V) ขนาด 40 กิโลวัตต์ในออสเตรเลีย เพื่อให้บริการชาร์จยานยนต์ไฟฟ้าในพื้นที่ห่างไกลที่ไม่มีโครงข่ายไฟฟ้าเข้าถึง
- นักวิจัยจาก Rice University ประสบความสำเร็จในการเพิ่มเสถียรภาพของเซลล์แสงอาทิตย์ชนิดเพอรอฟสไกต์ (Perovskite) โดยใช้คลอรีนเป็นสารเติมแต่ง ซึ่งอาจเป็นก้าวสำคัญสู่การผลิตเชิงพาณิชย์
