รายงานข่าวพลังงาน (Daily Monitoring) ประจำวันที่ 19 ตุลาคม 2569
ประเด็นข่าวที่ 1 : TDRI ชี้คอขวดระบบสายส่งไฟฟ้าไทย แนะแยกคิดค่าไฟ Data Center ป้องกันประชาชนแบกรับภาระในร่าง PDP 2026
รายละเอียด:
- ดร.อารีพร อัศวินพงศ์พันธ์ นักวิชาการนโยบายพลังงาน สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI) ในฐานะอนุกรรมการจัดทำร่างแผน PDP 2026 เปิดเผยว่าคอขวดที่แท้จริงของการเปลี่ยนผ่านพลังงานไทยคือระบบสายส่งและโครงข่ายไฟฟ้าอัจฉริยะ (Smart Grid) ซึ่งยังไม่เพียงพอต่อการรองรับพลังงานสะอาด โดยเฉพาะในพื้นที่ยุทธศาสตร์อย่างเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC)
- ข้อเสนอแนะชี้ว่าทางเลือกที่ 4 ในร่าง PDP 2026 มีความเหมาะสมที่สุดในการสร้างสมดุลระหว่างความมั่นคง ต้นทุน และความยั่งยืน ด้วยเป้าหมายพลังงานสะอาด 73% พร้อมเสนอให้แยกโครงสร้างอัตราค่าไฟฟ้าสำหรับธุรกิจ Data Center (Direct Tariff) ออกมาต่างหากตามต้นทุนจริง และจับตาต้นทุนแฝงของเทคโนโลยีใหม่อย่าง SMR และ CCS
ผลกระทบ:
- ช่วยป้องกันความเสี่ยงไม่ให้ภาระต้นทุนโครงข่ายและระบบสำรองไฟฟ้าเพื่อรองรับ Data Center ถูกส่งผ่านไปเป็นภาระค่าครองชีพของประชาชนผ่านโครงสร้างค่าไฟแบบ Cost Plus พร้อมเตือนว่าหากไม่เร่งลงทุนสายส่งล่วงหน้า อาจเกิดปัญหาความไม่มั่นคงเชิงระบบและไฟฟ้าตกดับเมื่อพลังงานหมุนเวียนเข้าสู่ระบบมากขึ้น
- การเพิ่มสัดส่วนพลังงานสะอาดเกิน 50% หลังปี 2580 ตามแผนทางเลือกที่ 4 จะช่วยลดการพึ่งพาก๊าซธรรมชาตินำเข้า (LNG) ส่งผลให้แนวโน้มต้นทุนค่าไฟฟ้าในระยะยาวปรับตัวลดลง และช่วยรักษาขีดความสามารถการแข่งขันดึงดูดการลงทุนสีเขียวสู่เป้าหมาย Net Zero ในปี 2593
ที่มา: สำนักข่าวฐานเศรษฐกิจ วันที่ 18 ตุลาคม 2569
ประเด็นข่าวที่ 2 : รัฐบาลดึงเงินกู้ธนาคารโลก 200 ล้านดอลลาร์ ขับเคลื่อนเมืองคาร์บอนต่ำและกลไก ESCO เพิ่มประสิทธิภาพพลังงาน
รายละเอียด:
- นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง บรรลุข้อตกลงกรอบวงเงินกู้จากธนาคารโลก 200 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ผ่านธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศไทย (EXIM BANK) ภายใต้การค้ำประกันของกระทรวงการคลัง ในเวทีการประชุมประจำปี IMF-World Bank 2026
- เม็ดเงินดังกล่าวจะนำมาใช้สนับสนุนโครงการลงทุนเมืองคาร์บอนต่ำและการเพิ่มประสิทธิภาพพลังงาน นำร่องในพื้นที่กรุงเทพมหานครและนิคมอุตสาหกรรม โดยใช้กลไกบริษัทจัดการพลังงาน (ESCOs) ติดตั้งโซลาร์เซลล์บนหลังคา และปรับปรุงระบบไฟฟ้าในหน่วยงานสาธารณะ ควบคู่กับการจัดทำแผน Thailand Just Transition Roadmap ร่วมกับธนาคารกรุงไทย
ผลกระทบ:
- กลไก ESCOs ช่วยปลดล็อกอุปสรรคด้านงบประมาณลงทุนเริ่มต้นของภาครัฐ ช่วยลดรายจ่ายค่ากระแสไฟฟ้าในหน่วยงานรัฐ โรงพยาบาล และสถานศึกษาในระยะยาว ซึ่งเป็นการลดภาระงบประมาณแผ่นดินด้านพลังงานอย่างยั่งยืน
- ส่งเสริมการเติบโตของการผลิตไฟฟ้าพลังงานสะอาดแบบกระจายศูนย์ (Distributed Energy) ช่วยลดการพึ่งพาพลังงานฟอสซิล และยกระดับขีดความสามารถการแข่งขันของภาคอุตสาหกรรมไทยผ่านการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานตลาดคาร์บอนเครดิตที่มีมาตรฐานระดับสากล
ที่มา: สำนักข่าวไทยพีบีเอส วันที่ 18 ตุลาคม 2569
ประเด็นข่าวที่ 3 : รฟม. ปรับแผนระบบขนส่ง 4 หัวเมืองภูมิภาค นำร่องดึงรถบัสไฟฟ้า EV Bus ทดสอบพฤติกรรมผู้โดยสารก่อนลงทุนราง
รายละเอียด:
- นายกาจผจญ อุดมธรรมภักดี ผู้ว่าการรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย (รฟม.) ประกาศทบทวนผลการศึกษาโครงการระบบขนส่งมวลชนใน 4 จังหวัดหลัก ได้แก่ เชียงใหม่ ภูเก็ต นครราชสีมา และพิษณุโลก เพื่อปรับรูปแบบการลงทุนให้สอดคล้องกับฐานะทางการเงินของประเทศ
- รฟม. ร่วมมือกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ปรับแผนระยะแรกโดยนำรถบัสไฟฟ้า (EV Bus) มาทดลองวิ่งจริงตามแนวเส้นทางและจุดจอดที่กำหนดไว้ในแผนแม่บท เพื่อศึกษาความคุ้มค่าและพฤติกรรมการใช้บริการของประชาชนจริง ก่อนเริ่มงานก่อสร้างระบบรางขนาดใหญ่
ผลกระทบ:
- ช่วยลดความเสี่ยงทางการคลังและลดภาระงบประมาณผูกพันของประเทศในระยะสั้น พร้อมทั้งส่งเสริมการเดินทางที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมโดยไม่สร้างภาระหนี้โครงสร้างพื้นฐานระบบรางที่สูงเกินความคุ้มค่าของจำนวนผู้โดยสาร
- กระตุ้นความต้องการใช้ไฟฟ้าในภาคยานยนต์ไฟฟ้า (Fleet Electrification) ในเขตภูมิภาค ซึ่งเป็นโจทย์สำคัญให้หน่วยงานกำกับดูแลและ กฟภ. ต้องวางแผนระบบจำหน่ายไฟฟ้าและสถานีอัดประจุไฟฟ้าความเร็วสูงเพื่อรองรับการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานอย่างมั่นคง
ที่มา: สำนักข่าวฐานเศรษฐกิจ วันที่ 18 ตุลาคม 2569
ประเด็นข่าวที่ 4 : รัฐบาลเปิดตัวโครงการบ้านสีเขียวนำร่องนครสวรรค์ ติดโซลาร์เซลล์ลดภาระค่าครองชีพกลุ่มเปราะบาง
รายละเอียด:
- กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) โดยการเคหะแห่งชาติ ผนึกกำลังร่วมกับโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (UNEP), กฟผ., มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) และสถาบันสิ่งแวดล้อมไทย ขับเคลื่อนโครงการส่งเสริมที่อยู่อาศัยประหยัดพลังงานและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
- โครงการนำร่องที่อาคารเช่าผู้มีรายได้น้อย จังหวัดนครสวรรค์ 2 จำนวน 341 หน่วย ด้วยการติดตั้งโซลาร์เซลล์จ่ายไฟระบบส่วนกลางและระบบบำบัดน้ำเสีย โดยได้รับเงินสนับสนุนให้เปล่าจากกองทุนสิ่งแวดล้อมโลก (GEF) วงเงินกว่า 3.14 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ภายใต้แผนขยายผลครอบคลุม 7 โครงการ รวม 1,373 หน่วย
ผลกระทบ:
- บรรเทาภาระค่าใช้จ่ายด้านพลังงานและค่าสาธารณูปโภคส่วนกลางของกลุ่มผู้มีรายได้น้อยโดยตรง ทำให้การเปลี่ยนผ่านพลังงานสะอาดเป็นธรรมและเข้าถึงประชาชนฐานราก ไม่จำกัดเฉพาะกลุ่มผู้มีกำลังซื้อสูง
- ยกระดับมาตรฐานการออกแบบที่อยู่อาศัยและการใช้อุปกรณ์ประหยัดพลังงานเบอร์ 5 พร้อมตั้งเป้าลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสะสมกว่า 1.63 แสนตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า สนับสนุนเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอนในภาคอาคารสงเคราะห์
ที่มา: สำนักข่าวผู้จัดการออนไลน์ วันที่ 18 ตุลาคม 2569
ประเด็นข่าวที่ 5 : แหล่งก๊าซยาดานาปิดซ่อมบำรุงท่อส่งรอบสอง กระทบโรงไฟฟ้าก๊าซในย่างกุ้ง สะท้อนความเสี่ยงเสถียรภาพพลังงาน
รายละเอียด:
- การไฟฟ้ากรุงย่างกุ้ง (YESC) ออกประกาศปรับลดการจ่ายไฟฟ้าชั่วคราวระหว่างวันที่ 16-18 ตุลาคม 2569 เนื่องจากแหล่งก๊าซธรรมชาติยาดานาในอ่าวเมาะตะมะ ซึ่งมี บมจ.ปตท.สำรวจและผลิตปิโตรเลียม (ปตท.สผ.) เป็นผู้ดำเนินการหลัก ต้องปิดระบบผลิตบางส่วนเพื่อซ่อมแซมท่อส่งก๊าซเป็นครั้งที่สอง
- ปริมาณการจ่ายก๊าซธรรมชาติลดลงจาก 92 ล้านลูกบาศก์ฟุต เหลือ 40 ล้านลูกบาศก์ฟุต ส่งผลให้โรงไฟฟ้าตาเกต๊ะและโรงไฟฟ้าหล่อกาต้องหยุดเดินเครื่องบางส่วน ทำให้กำลังผลิตไฟฟ้าในกรุงย่างกุ้งลดลง 211 เมกะวัตต์ โดยไม่สามารถนำไฟฟ้าพลังน้ำมาชดเชยได้เต็มที่เนื่องจากข้อจำกัดของโครงข่ายสายส่ง
ผลกระทบ:
- สะท้อนความเปราะบางของระบบไฟฟ้าที่พึ่งพาก๊าซธรรมชาติเป็นเชื้อเพลิงหลัก และเป็นสัญญาณเตือนต่อระบบไฟฟ้าฝั่งตะวันตกของไทยที่เชื่อมโยงกับแหล่งก๊าซในเมียนมา หากเกิดเหตุขัดข้องยืดเยื้ออาจกระทบปริมาณก๊าซและต้นทุนการผลิตไฟฟ้าของประเทศ
- เน้นย้ำความสำคัญของการพัฒนาระบบสายส่งไฟฟ้าให้มีความยืดหยุ่น การกระจายความเสี่ยงด้านแหล่งเชื้อเพลิง และการมีระบบกักเก็บพลังงานเพื่อรองรับกรณีฉุกเฉินจากการปิดซ่อมบำรุงโครงสร้างพื้นฐานพลังงานหลักในภูมิภาค
ที่มา: สำนักข่าวผู้จัดการออนไลน์ วันที่ 18 ตุลาคม 2569
ข่าวที่น่าสนใจอื่นๆ
- ประเทศไทยเดินหน้ากระบวนการเข้าเป็นสมาชิก OECD ภายในปี 2571 หลังเลขาธิการ OECD ชื่นชมความมุ่งมั่นในการปฏิรูปกฎหมายและนโยบายเพื่อเพิ่มขีดความสามารถการแข่งขันและผลิตภาพของประเทศ
- ธนาคารแห่งประเทศไทยผลักดัน Bangkok Blueprint ในเวทีประชุมประจำปี IMF-World Bank 2026 สร้างมาตรฐานความร่วมมือ 12 แนวทางเพื่อสกัดกั้นภัยอาชญากรรมทางการเงินดิจิทัลระดับสากล
- มาตรการไทยช่วยไทยพลัส เฟส 2 มียอดใช้จ่ายสะสม 16 วันแรกแตะ 2.6 หมื่นล้านบาท รัฐบาลร่วมจ่ายช่วยกระตุ้นกำลังซื้อประชาชนและสร้างสภาพคล่องหมุนเวียนสู่ผู้ประกอบการรายย่อยทั่วประเทศ
- วิปรัฐบาลเคาะกรอบเวลาการอภิปรายไม่ไว้วางใจ 18 รัฐมนตรีไว้ที่ 3 วันช่วงปลายเดือนตุลาคม โดยไร้ชื่อรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานในญัตติซักฟอกของพรรคร่วมฝ่ายค้าน
